H E R S C H E P P I N G - VERSIE 1.1
bijbelstudies van Maarten te Hennepe over grondslagen en toepassing van het christelijke geloof
start inhoud inleiding achtergrond trefwoorden levensvragen reageren cd-rom help

 

Dit is het eerste studiedeel  Ga naar het begin van dit studiedeel  Ga naar het volgende studiedeel

1.

Schepper


Ga naar het vorige hoofdstuk  Ga naar het begin van dit hoofdstuk  Ga naar het volgende hoofdstuk

8.
Gods eigenschappen in balans

Ga naar de vorige pagina  Niet geactiveerd  Ga naar de volgende pagina

2.
Gods heiligheid en liefde

Grootste paradox

Tenslotte kunnen we alle twaalf eerder genoemde eigenschappen samenvatten in twee eigenschappen, die tegelijk de grootste schijnbare tegenstrijdigheid aanduiden, die we in Gods persoonlijkheid kunnen ontdekken: Gods heiligheid en liefde. Gods heiligheid schept een oneindige afstand tussen God en zijn schepselen, terwijl Hij door zijn liefde juist oneindig dicht bij ons komt (Jes.57:15).

Gods heiligheid (koningschap)

Gods heiligheid heeft te maken met het feit dat Hij als Schepper hoog boven zijn schepping verheven. Gods heiligheid is nauw verwant aan zijn koningschap en komt vooral tot uitdrukking in zijn soevereiniteit (Leeuw-aspect) en wijsheid (Adelaar-aspect).

Gods heiligheid is de meest prominente eigenschap van God, de eigenschap die God als het ware de plaats geeft die Hij in de kosmos inneemt. God is heilig omdat Hij als Schepper oneindig hoog verheven is boven zijn schepping. Heilig betekent letterlijk: apart gezet: God is anders en groter en hoger dan al het andere. Gods heiligheid roept menselijke reacties op als: ontzag, respect, eerbied, bewondering, gehoorzaamheid. God heeft er als Schepper recht op om al onze eer te ontvangen. 

Veel mensen deinzen terug bij het woord "heilig", want het is een woord dat afstand lijkt te scheppen. Bij een heilig God kun je niet zo maar aankomen. Gods heiligheid betekent ook dat Hij zich onderscheidt van alle andere wezens. God is oneindig veel groter dan we denken, in alle opzichten die we zouden kunnen opnoemen. God is van een hogere orde, komt als het ware uit een andere wereld. Zo lezen we: 

"God is heilig, niemand is met God te vergelijken" (Exodus 15:11)

Gods glorie is oneindig hoog: al wat er is, alle rijkdom, al wat goed, begerenswaardig, eerbaar en edel is, alle materiële en immateriële rijkdom behoort Hem toe. 

Gods liefde (aantrekkelijkheid)

Gods liefde heeft te maken met het feit dat Hij als Schepper hart heeft voor zijn schepping. Gods liefde is nauw verwant met zijn aantrekkelijkheid en komt met name tot uitdrukking in zijn vriendelijkheid (Mens-aspect) en zorgzaamheid (Rund-aspect). 

Liefde is bij God niet zomaar een mooi woord of een gevoel, maar het zit vol daadkracht. In het mens-aspect zien we immers Gods genadigheid en relatiegerichtheid. Daarmee overbrugt Hij de schijnbare afstand die ontstaat door zijn heiligheid. God zoekt diepgaand contact met de mens. In het rund-aspect zien we Gods oneindige zorgzaamheid en trouw, waarmee Hij de mensen wil omringen, terwijl Hij als dienstknecht zijn offerbereidheid getoond heeft op Golgota.

Gods oneindige liefde is een onveranderlijke eigenschap, die aangeeft dat Hij verkiest om goed te zijn tegenover zijn schepping en alles doet voor haar welzijn. Gods liefde vloeit direct voort uit het feit dat Hij als Schepper hart heeft voor zijn schepping. Met veel nadruk, vooral in het Nieuwe Testament, wordt de liefde van God beschreven. Johannes schrijft zelfs: God IS gelijk aan liefde, de bron en de schenker van liefde (1Joh.4:7-8). Met zijn liefde wil God reacties bij de mensen oproepen als: vertrouwen, toewijding, wederliefde, dankbaarheid, blijdschap, geborgenheid, verlangen naar contact met God. Gods heiligheid verheft Hem ver boven ons als mensen, maar met zijn liefde is Hij naar ons toe gekomen. Terwijl Gods heiligheid ons soms doet huiveren van ontzag, is Gods liefde datgene wat Hem zo ongelofelijk aantrekkelijk maakt.

Heiligheid en liefde

Het volgende schema zien we hoe Gods heiligheid en liefde eigenlijk de twee hoofdeigenschappen zijn van onze God en Schepper en hoe die zich verhouden tot de vier godsaspecten en hoofdeigenschappen van God. 

 

God de Schepper

heiligheid (koningschap)

liefde (aantrekkelijkheid)

soevereiniteit

(leeuw-aspect)

wijsheid

(adelaar-aspect)

vriendelijkheid

(mens-aspect)

zorgzaamheid

(rund-aspect)

eigenmachtig

gezagvol

krachtdadig

verstandig

rechtvaardig

creatief

gevoelvol

ruimhartig

relatiegericht

trouw

dienstbaar

werkzaam

 

In alle niet-christelijke wereldgodsdiensten komen we het begrip heiligheid in een of andere vorm tegen. Alle "onsterfelijke goden" die worden aanbeden zijn verheven boven de aardse stervelingen en eisen strikte gehoorzaamheid. Het christendom is uniek doordat de oneindig heilige God tegelijk oneindig liefdevol is. Voor alle andere godsdiensten is dat een onbekend concept. Op zich is dat niet verwonderlijk, omdat de meeste andere godsdiensten geïnspireerd zijn door de hel en daar is liefde natuurlijk helemaal een vies woord!

In het volgende overzicht zetten we de tegenstellingen tussen Gods heiligheid en liefde nog eens op een rijtje:

 

Gods heiligheid

Gods liefde

schept afstand tussen God en mens

brengt God en mens bij elkaar

God staat ver boven ons

God staat naast ons en woont in ons

het afstandelijke van God als Koning

het aantrekkelijke van God als Vader

God hanteert hoge normen

God is rijk aan vergeving en acceptatie

 

Gods heiligheid en liefde houden elkaar in evenwicht, hoewel Gods heiligheid voorop staat en kenmerkend is voor Gods zelfstandige persoonlijkheid. Vandaar dat de cherubs en andere hemelbewoners niet uitroepen: "liefde, liefde, liefde", maar "heilig, heilig, heilig" (Op.4:8). In de hemel wordt Gods heiligheid zeer sterk benadrukt, veel meer dan zijn liefde, zoals we uitvoerig kunnen lezen in het bijbelboek Openbaring. Tegelijk houden beide eigenschappen elkaar volmaakt in evenwicht, wat aantoont dat ze een gelijk ‘gewicht’ hebben.

Is God uit balans?

Zoals eerder gezegd is Gods heiligheid prominenter dan zijn liefde. Is dat niet een vorm van onbalans in Gods persoonlijkheid? Mocht dat zo zijn, dan wordt die gecompenseerd door een andere ongebalanceerdheid in God, die heel mooi wordt verwoord in Psalm 103:

"Niet altoos blijft Hij twisten, niet eeuwig zal Hij toornen. Hij doet ons niet naar onze zonden en vergeldt ons niet naar onze ongerechtigheden; maar zo hoog de hemel is boven de aarde, zo machtig is zijn goedertierenheid over wie Hem vrezen... Maar de goedertierenheid des Heren is van eeuwigheid tot eeuwigheid over wie Hem vrezen." (Psalm 103:9-11,17)

Gods vergevende EEUWIGE liefde wint het van zijn boosheid DIE NIET EEUWIG IS. Gods genadigheid is groter dan de eisen van zijn rechtvaardigheid. Deze "ongebalanceerdheid" van God is tot uitdrukking gebracht in het grootste mysterie van de wereldgeschiedenis: het kruis van Christus, waar Gods volmaakte heiligheid en Gods volmaakte liefde samenkwamen in het grootste offer dat ooit gebracht is. Zo is onze God! Laten we trots op Hem zijn!

Mannelijk, vrouwelijk

Er zijn mensen die moeite lijken te hebben met het feit dat God Zichzelf als mannelijke persoon manifesteert. Is God nu mannelijk, geslachtloos of mannelijk en vrouwelijk tegelijk, of hoe zit dat nou? Naar mijn mening zijn mannelijkheid en vrouwelijkheid geen eigenschappen van God zelf, maar afbeeldingen van goddelijke eigenschappen in de mens. God heeft de mensen geschapen als mannen en vrouwen, die samen een harmonieuze eenheid vormen. In die zin zouden we Gods heiligheid en koningschap voorzichtig Gods mannelijke kant kunnen noemen, terwijl Gods liefde en aantrekkelijkheid meer Gods vrouwelijke kant vertegenwoordigt. God heeft zowel mannelijke als vrouwelijke eigenschappen. God is als een Vader EN als een Moeder voor zijn kinderen. Voorbeelden van moederlijke eigenschappen: 

  1. Gods barmhartigheid is in het Hebreeuws letterlijk: Gods baarmoederlijke liefde. 
  2. In Genesis 17:1 noemt God Zichzelf "El Shaddai", dat in de NBG vertaling wordt weergegeven als "de Almachtige". Letterlijk betekent het "de God met de vele moederborsten" oftewel de volmaakt zorgzame God.

Op grond van het feit dat Gods heiliger prominenter is dan zijn liefde is het eenvoudig te begrijpen

Zoals heiligheid de meest representatieve eigenschap van God is, zo mag de man in zijn man-zijn iets van Gods heiligheid uitstralen en de vrouw in haar vrouw-zijn iets van Gods aantrekkelijkheid . Zodoende kunnen man en vrouw elkaar op evenwichtige wijze aanvullen en samen een compleet evenbeeld van God zijn.