Wat is bezorgdheid?

Bezorgdheid kan een heel verstandige reactie zijn als we plotseling iets moeilijks meemaken of als zich plotseling een dreigend onheil voordoet. Als het ons aanzet om oorzaak van de bezorgdheid weg te nemen of om goed met de situatie om te gaan, dan is het een gezonde vorm van bezorgdheid. Het wordt erger als de innerlijke bezorgdheid onnodig lang blijft bestaan en vooral als bezorgdheid een levenspatroon wordt. Over die laatste vormen van bezorgdheid gaan we het nu hebben.

Deze bezorgdheid is een vorm van negatief, vreesachtig denken over de toekomst. Veel bezorgde mensen niet precies waarover ze zich zoveel zorgen maken. Ze reageren op een overdreven manier op alle mogelijke signalen die hen bang maken voor wat er zou kunnen gebeuren. Er zijn ook mensen die heel specifieke zorgen hebben, waaronder ze gebukt gaan en waarvoor ze geen uitkomst zien. We kunnen dan denken aan financiële zorgen, zorgen over kinderen die verkeerde levenskeuzen hebben gemaakt, enzovoort.

Wees niet bezorgd

De Bijbel maakt heel duidelijk dat bezorgdheid een verkeerde manier van denken is. Jezus zei eens het volgende over het zich zorgen maken over materiële dingen:

"Maak u geen dus geen zorgen over wat u zult eten of aantrekken. Met dat soort dingen vullen de ongelovigen hun leven. Uw hemelse Vader weet heel goed wat u allemaal nodig hebt. Geef God en Zijn Koninkrijk de hoogste plaats in uw leven. Hij zal dan in alles vooru zorgen. Maak u geen zorgen voor de dag van morgen... Leef dus gewoon bij de dag." (Matteüs 6:31-34 HET BOEK)

De Bijbel maakt duidelijk dat God graag die zorgen van ons overneemt. Als we God kunnen vertrouwen voor het instandhouden van de wereld met al haar complexiteit, dan is Hij ook te vertrouwen voor jouw en mijn leven. Of niet soms? We moeten leren om ons aardse manier van denken te vervangen door het denken vanuit de hemel.

Bezorgdheid is een product van menselijk denken, waarbij gevoelens van vrees je aanzetten tot het bedenken van allerlei toekomstige ellende, zonder voldoende rekening te houden met Gods belofte van zorg. Bezorgdheid betekent voor gelovigen ook dat je de verantwoordelijkheid van je hemelse Vader op je eigen schouder wilt nemen. 

Zie de realiteit onder ogen

Bij bezorgdheid spelen vreesachtige gevoelens een belangrijke rol. We hebben geleerd dat het verstand het stuur moet overnemen van het gevoel. Dat kunnen we in praktijk brengen door ons gezonde verstand te gebruiken om de werkelijkheid onder ogen te zien, zodat de negatieve emoties op de achtergrond komen. 

Het is een feit dat over het algemeen meer dan 90% van de dingen die we vrezen, in werkelijkheid niet zullen gebeuren. Dat betekent dus dat verreweg de meeste bezorgde gedachten volstrekt onnodig is en dat geldt voor ieder mens. Is het dan niet veel slimmer als we ons pas zorgen gaan maken zodra het werkelijk gaat gebeuren, waar we zo bang voor zijn? Meestal is dat dan vroeg genoeg. 

Als de werkelijkheid echt zorgwekkend is, bijvoorbeeld bij een dreigend ontslag, een voortslepende ziekte, of bij een reëel dreigend gevaar, dan moeten we beginnen met de situatie zo duidelijk en realistisch mogelijk onder ogen te zien. Daarbij kan het helpen om je zorgen te delen met andere mensen. Dat helpt om de emoties tot rust te brengen en om alle feiten keurig op een rijtje te zetten. Tien tegen één dat het plaatje er dan al een stuk beter uitziet. 

Zicht krijgen op Gods werkelijkheid

De Bijbel spoort ons aan om de zichtbare werkelijkheid op aarde te bezien vanuit de geestelijke werkelijkheid van boven. God is namelijk oneindig veel groter dan alles waar we ons bezorgd over kunnen maken. Vraag dan de Heilige Geest, die in je woont, om deze werkelijkheid levend voor je te maken. Naarmate je meer met God hebt meegemaakt en vaker door Hem geholpen of bemoedigd bent in moeilijke omstandigheden, zal het je gemakkelijker zijn om Gods helpende hand aan te pakken. 

Bedenk wel dat we zelf in actie moeten komen tegen bezorgdheid:

"Weest in geen ding bezorgd, maar laten bij alles uw wensen door gebed en smeking met dankzegging bekend worden bij God. En de vrede Gods, die alle verstand te boven gaat, zal uw harten en uw gedachten behoeden in Christus Jezus". (Filippenzen 4:6-7)

In dit bijbelgedeelte lees je dat je problemen het in gebed bij de Heer mag en moet brengen. Je moet ook erkennen dat je jezelf niet mag laten beheersen door bezorgdheid. Het kan een zonde van ongeloof zijn, die als zodanig tegenover God beleden moet worden. Dat is een eerste stap tot bevrijding.

De oplossing

Geloof is de sleutel tot de oplossing. Zoals het hiervoor aangehaalde bijbelgedeelte aangeeft, moeten we onze zorgen bij Hem brengen ... en bij Hem laten. De Bijbel zegt:

"Werpt al uw bekommernis op Hem, want Hij zorgt voor u." (1 Petrus 5:7)

Zelf ben ik best geneigd tot bezorgdheid. Ik kan soms lang liggen piekeren als ik ergens niet goed uitkom in mijn gedachten. In 1996, toen ik te worstelde had met twee grote zorgen in mijn leven, volgde ik deze bijbeltekst een keer heel letterlijk op. Ik schreef mijn bezorgdheden op twee stukjes papier, ging op de top van een heuvel staan en gooide de propjes papier zo ver mogelijk weg. Het was een daad van geloof en dan helpt het als je iets tastbaars doet. Het hielp me om mijn innerlijke rust te krijgen. Maar daar bleef het niet bij. Nog geen twee jaar later had God de twee bijna onoplosbare problemen binnen één maand op een heel bijzondere manier opgelost... 

Dankzegging en geloof

Als je je zorgen bij God gebracht hebt, vertrouw Hem dan voor het feit dat Hij de zorg op Zich neemt en ... bedank God ervoor. Dat is een geloofsdaad en zoals we weten is geloof altijd de sleutel voor het ontvangen van wat God heeft beloofd. Het resultaat is dan dat de Heilige Geest ervoor zorgt dat je vervuld wordt met Gods bovennatuurlijke vrede (Fil.4:7), die het tegengif is voor bezorgdheid. Zo werkt het. 

Onbezorgd blijven

Om ervoor te zorgen dat de bezorgdheid niet terug komt, moet je verder lezen in Filippenzen 4:8-9, waar het gaat over positief denken. Daar komen we later op terug.

Evangeliste Corrie ten Boom had zo haar eigen manier om praktische levenslessen uit te delen. Hier is een anekdote uit een van haar bijbelse dagboeken:

"Iemand zei eens tegen mij: Als ik mij zorgen maak, ga ik voor de spiegel staan en zeg tegen mijzelf: 'Voor die grote zorg van mij bestaat geen oplossing. Het is veel te moeilijk voor de Here Jezus om ermee klaar te komen.' En als ik dat gezegd heb, glimlach ik en schaam ik mij."

Bevrijding

Zie ook het sluitstuk van dit onderwerp, "Bevrijding van de leugen" in studiedeel "Overwinnend geloof"..