|
H E R S C H E P P I N G
- VERSIE 1.1 bijbelstudies van Maarten te Hennepe over grondslagen en toepassing van het christelijke geloof |
||||||||
| start | inhoud | inleiding | achtergrond | trefwoorden | levensvragen | reageren | cd-rom | help |
|
|||
4. |
Verlicht verstand |
||
3. |
Waarheid en leugen |
1. |
Wat is waarheid? |
Het licht van scheppingsdag 1 kan in de eerste plaats in verband worden gebracht met Gods waarheid, die licht verspreidt in het verstand van de mens:
"Zend uw licht en uw waarheid; mogen die mij geleiden, mij brengen naar uw heilige berg en naar uw woningen." (Psalm 43:3)
Techniek en wetenschap hebben eeuwenlang het monopolie op de waarheid opgeëist. Daarbij is het begrip waarheid gekoppeld aan de objectief waarneembare werkelijkheid en beredeneerbare feiten. Wetenschappers hebben zich vooral beziggehouden met de stoffelijke wereld, maar hebben de geestelijke wereld genegeerd. Toch heeft men steeds meer doorgekregen dat de wetenschap geen antwoord heeft op de diepere levensvragen van vandaag. Als reactie daarop zijn mensen weer op zoek op spiritualiteit, naar antwoorden uit de geestelijke wereld over de zin van het bestaan.
Daarbij blijken hele volksstammen echter allergisch te zijn voor het begrip "absolute waarheid". Ongelovigen van deze tijd hechten er bijzonder aan dat iedereen zijn eigen waarheid mag hebben. De Bijbel aanvaarden als DE waarheid vinden ze maar eng. Het vreemde is dat diezelfde mensen wel als waarheid accepteren wat het Tv-journaal hen dagelijks voorschotelt. Kortom, mensen hebben sterke behoefte aan waarheid, zoeken vaak onbewust naar die waarheid, maar deinzen terug voor de ECHTE waarheid. Hoe komt dat?
Waarheid is naar mijn overtuiging niet allereerst objectief, beredeneerbaar, verstandelijk en afstandelijk, maar persoonlijk en relationeel. Als bijbelgetrouwe gelovigen weten we dat er buiten God de Schepper niets is, dus ook geen objectieve maatstaf voor de waarheid. God, de bron van de waarheid is ook de maatstaf voor de waarheid. Er is dus geen waarheid buiten God om en de waarheid heeft altijd een relatie met een Persoon: onze Schepper. Daarom kom Jezus zeggen:
"Ik BEN de weg, de waarheid en het leven..." (Johannes 14:6)
Maar waarheid gaat verder. Het is niet alleen informatie die we tot ons kunnen nemen, maar het vraagt ook om een reactie, namelijk om die waarheid te accepteren en er iets mee te doen. Dat is de relationele kant van de waarheid. Laat ik een voorbeeld geven. Stel dat je beste vriend je belt en zegt: "Ik ben ernstig ziek en heb het erg moeilijk." Dat is geen kille informatie die je voor kennisgeving aanneemt, maar omdat die vriend veel voor je betekent, weet je dat je er iets mee moet doen. Je maakt dus een plan om hem op te zoeken en hem te helpen. Als de Bijbelse boodschap tot je door gaat dringen dat er alleen leven is in Christus (Joh.14:6; Joh.3:16), en je accepteert die waarheid, dan zoek je net zolang totdat je dat leven hebt gevonden en ga je daarna dat leven léven.
Dus waarom wordt Gods waarheid door zoveel waarheidzoekende mensen niet verwelkomd? Omdat die mensen heel goed weten dat die waarheid niet los te koop is, maar een appèl op hen doet, namelijk om hun leven te laten veranderen. En dat willen ze niet, tenzij of totdat het licht van Gods waarheid in hun hart gaat schijnen.
Gods Woord (zie hoofdstuk "De Bijbel") is een openbaring van God zelf. Het is de onfeilbare waarheid, ook al is het heel moeilijk om uit te leggen wat dat precies inhoudt. Willem Ouweneel heeft eens gezegd:
"Elke theologische leer omtrent de onfeilbaarheid van de Schrift is feilbaar mensenwerk. De goddelijke inspiratie is een geheimenis en een geheimenis kun je niet vangen in een of andere theorie."
Gods waarheid is oneindig zuiver, oneindig diep en bovendien geestelijk van aard. Daarom kan Gods waarheid nooit volledig door van nature zondige, beperkte en aards denkende mensen worden bevat.
Zelfs de Bijbel, die de door God geïnspireerde waarheid bevat, is via menselijke kanalen tot ons gekomen en geeft soms blijk van menselijke beperkingen. Daarom moeten we niet krampachtig omgaan met bijbelgegevens die tegenstrijdig lijken. Laat ik daar twee voorbeelden van geven.
Overigens geloof ik dat Gods Woord waar is, ongeacht de mate waarin wij als mensen die waarheid kunnen begrijpen of in ons op kunnen nemen. Het Woord is ook onbeperkt in diepte en het menselijke verstand is volkomen ontoereikend om het Woord tot op de bodem te begrijpen. Dat is tegelijk het spannende en het boeiende van Gods Woord. Je raakt er nooit op uitgekeken!
Gods waarheid is het fundament onder het leven van de gelovige, dat door niets anders te vervangen is, ook niet door geestelijke ervaringen. Gods Woord is de op schrift gestelde waarheid en als zodanig veel objectiever dan subjectieve gevoelservaringen. Een gelovige dient in de eerste plaats af te gaan op Gods waarheid, die via het verlichte verstand tot hem komt. Ervaringen zijn geen grond voor geloofszekerheid, maar bevestigingen van de waarheid. Niet meer en niet minder.
Wel is het Gods bedoeling dat we Gods waarheid ervaren en toepassen. Daarom spreekt de Bijbel over "wandelen in de waarheid" en "wandelen in het licht".
"Groter blijdschap ken ik niet, dan dat ik hoor dat mijn kinderen in de waarheid WANDELEN." (3 Johannes 4)
Gods waarheid is heilzaam, verhelderend en de basis voor stabiel levensgeluk. Het geeft diepgang en structuur aan je leven. Je kunt niet zonder...