Behoeften en waarden liggen in elkaars verlengde. Waarden zijn wat abstracter, behoeften ervaar je meestal bewust. Waarden zijn de uitgangspunten in je hart (je waardering) waarmee je hart een waardeoordeel over iets uitspreekt. Behoeften zijn de basisverlangens in je hart op grond van je waarden, die aansporingen zijn om die behoeften ook daadwerkelijk te willen vervullen.

Algemene levensbehoeften

We hebben allemaal een aantal levensbehoeften die te maken hebben met wat we nodig vinden om normaal te kunnen functioneren of om ons prettig te voelen, zoals behoefte aan:

• liefde, aanvaarding, ergens bij te horen
• lichamelijke vitaliteit en gezondheid
• bezigheden, werk, vrijetijdsbesteding
• genot (comfort, lekker eten en drinken, alles wat je fijn vindt)
• kleding en een plek om te wonen

De mate waarin aan onze levensbehoeften is voldaan is bepalend voor de mate waarin we ons gelukkig voelen. Dit kan zich uiten in gevoelens zoals vrede of onvrede, blijdschap of verdriet, genot of pijn. Geluksgevoel is heel subjectief. Waar de een zich doodongelukkig in voelt, kan voor een ander het toppunt van gelukzaligheid zijn. 

Behoeften kunnen verschillen

De meeste algemene behoeften variëren naargelang de omstandigheden veranderen. Als het warm weer is heb je meer behoefte aan een koud glas drinken, dan wanneer je met ijspegels aan je neus door de sneeuw loopt. "Alles op zijn tijd", zegt het spreekwoord en zo is het ook. Als de ene behoefte bevredigd is, dienen andere behoeften zich weer aan. Behoeften kunnen van buiten af worden gestimuleerd door wat andere mensen hebben, doen of zeggen. Denk maar aan reclame die er op gericht is om steeds nieuwe behoeften te creëren.

Daarnaast kunnen behoeften heel sterk per persoon verschillen en dat geldt natuurlijk ook voor waarden. Kinderen hebben andere behoeften dan volwassenen, mannen hebben andere behoeften dan vrouwen, en ga zo maar door. Ook hebben we allemaal karakteristieke behoeften, die zijn verbonden met ons persoonlijke karakter. In hoofdstuk "Geestelijke groei en karakterverandering" (studiedeel "Veranderd gedrag" zullen we zien dat de twaalf verschillende hoofdkaraktereigenschappen allemaal gekoppeld zijn aan karakteristieke behoeften. In het volgende tabelletje zie je voorbeelden van levensbehoeften die bij bepaalde karaktertypen sterker zijn dan bij andere typen: