H E R S C H E P P I N G - VERSIE 1.1
bijbelstudies van Maarten te Hennepe over grondslagen en toepassing van het christelijke geloof
start inhoud inleiding achtergrond trefwoorden levensvragen reageren cd-rom help

 

Ga naar het vorige studiedeel  Ga naar het begin van dit studiedeel  Ga naar het volgende studiedeel

7.

Veranderd gedrag


Ga naar het vorige hoofdstuk  Ga naar het begin van dit hoofdstuk  Ga naar het volgende hoofdstuk

4.
Karakterverandering - gevoelsmatig type

Ga naar de vorige pagina  Niet geactiveerd  Ga naar de volgende pagina

4.
Gevoelsmatig type - ruimhartig

 

Zoals het woord al zegt hebben ruimhartige typen veel ruimte in hun hart, vooral voor mensen. Ze staan ook wijd open voor wat er vanuit hun omgeving naar hen toe komt.

Ze hebben behoefte aan warmte en ruimte om zich heen, zowel in letterlijke als in figuurlijke zin. Verder hebben ze behoefte om zichzelf te geven aan mensen die het moeilijk hebben. Ze zijn het tegenbeeld van verstandelijk-gewetensvolle typen. Waarden gaan bij hen vóór normen, ze houden van bewegingsvrijheid en hebben een hekel aan beknellende regels.

Sterke eigenschappen

Ruimhartige typen hebben een ruime belangstelling voor allerlei uiteenlopende zaken, maar die belangstelling is daardoor meestal vrij oppervlakkig. Daarin zijn ze het tegenbeeld van verstandelijke typen, die doorgaans een diepgaande belangstelling hebben voor een veel kleiner aantal zaken. Ruimhartige typen willen ook graag precies weten wat er in hun omgeving gebeurt. Hun hart staat vooral open voor de mensen in hun omgeving. Het zijn ook makkelijke mensen, waarbij alles kan. Ze komen doorgaans heel ontspannen en zorgeloos over. Ze leven in het heden, maken zich niet druk over wat er in het verleden is misgegaan en hebben geen zorgen over de toekomst. 

Ruimhartige mensen zijn royaal in de breedste zin van het woord. Ze zijn vrijgevig en zijn oprecht bewogen met mensen die hulp nodig hebben. Ze zijn barmhartig, zetten hun hart open voor mensen in nood en tonen welgemeend meeleven met anderen. Ze houden ervan andere mensen te bemoedigen en een arm om hun schouder te leggen. Als iemand iets verkeerds gedaan heeft, hebben ze de neiging zo iemand zijn gedrag te vergoelijken. Ze zijn de laatsten om het zo iemand aan te wrijven, want in hun ruime hart is geen plaats voor wrok. Een vergevingsgezinde houding is voor hen de natuurlijkste zaak van de wereld.

Beeld van God

Mensen die deze eigenschap in zich hebben, tonen daarmee dat ze naar Gods evenbeeld zijn geschapen (zie goddelijke eigenschap "Ruimhartig" in studiedeel "Schepper"). Onze Schepper is geïnteresseerd in alle details van zijn schepping, die Hem aan het hart gaat. Jezus zei eens dat God zelfs weet hoeveel haren er op ons hoofd zijn. God heeft belangstelling voor alles wat zijn kinderen bezighoudt. Moet ik nog iets uitleggen over Gods genadigheid en barmhartigheid? Het kruis is het voorbeeld van zijn oneindige vergevingsgezindheid. God is ongekend royaal en heeft alle hemelse zegeningen tot onze beschikking gesteld, zonder iets achter te houden (Ef.1:3). Zelfs Zijn Zoon heeft Hij aan ons gegeven (Rom.8:32).

God voorziet in behoeften

Voor ruimhartige typen is het goed om te weten dat God in al hun behoeften voorziet. God hecht grote waarde aan normen, maar die zijn bij Hem nooit een doel op zich. Ze zijn er niet om het leven zuur te maken, maar om een veilige ruimte te bieden, waarbinnen je jezelf kunt zijn. God hanteert altijd een redelijke ruimte als het om details gaat. Een klein voorbeeld uit de Bijbel. Tijdens de woestijntocht zeiden de Israëlieten tegen Mozes ze het Pascha niet op de voorgeschreven datum konden vieren, omdat ze in aanraking geweest met gestorvenen. Mozes wist niet goed raad met de situatie en legde het geval voor aan God. Het antwoord van God was verrassend eenvoudig: "dan doen die mensen het toch een maand later, geen probleem!" (Num.9:6:14). Het belangrijkste is dat ons hart recht voor God staat en dat we handelen vanuit liefde tegenover Hem en onze medemensen. Ruimhartige mensen mogen weten, dat ze bepaald niet met een enghartige God te maken hebben.

Gaven

Als ruimhartige typen zich door de Heilige Geest laten leiden, kunnen ze bijzonder goed ingezet worden om mensen te helpen die het moeilijk hebben. Het zijn op en top gevende mensen, door wie veel mensen blijvend gezegend worden. Op die manier tonen ze iets van Gods vaderhart, dat bewogen is met mensen en vooral met mensen in nood. Door hun positieve, warme houding tegenover anderen laten ze iets zien van Gods warmhartigheid en vergevingsgezindheid. Hun daden spreken dan heel duidelijke taal. Ze kunnen ook een luisterend oor zijn voor mensen die dat nodig hebben. Daarom zijn ze in de plaatselijke gemeente heel geschikt voor contactpastoraat en voor het bezoeken van ouderen. Hun natuurlijke gastvrijheid komt hartverwarmend over bij mensen, en ook die gave kan heel waardevol zijn onder leiding van de Heilige Geest.

De Bijbel spoort ons aan om in het heden te leven, om vandaag op God te vertrouwen, om mislukkingen. De zonden uit het verleden dienen we oprecht te belijden, maar dan bestaan ze ook niet meer voor God (1Joh.1:9),. We hoeven geen zorgen te hebben over heden en toekomst (Mat.6:31-34; Fil.4:6), maar mogen wel bewust zijn van de hoop (=zekerheid) die we in Christus hebben voor onze toekomst (1Petr.1:3-5). Daarin kunnen ruimhartige gelovigen een voorbeeld zijn voor mensen met een ander karakter.

Negatieve eigenschappen

Voor zover ruimhartige typen zich niet door Gods Geest laten leiden, kunnen zich eigenschappen ontwikkelen, die aanleidingen zijn tot hardnekkige karakterzonden. Ze ontstaan vooral als ze té ruimhartig willen zijn of zich te weinig aantrekken van normen en regels.

De keerzijde van hun belangstellende persoonlijkheid is dat ze heel nieuwsgierig zijn en hun neus overal in willen steken. Ruimhartige mensen zijn vaak ook ruimdenkende mensen, ook in de verkeerde betekenis van het woord. Doordat ze vooral hun gevoel laten spreken, speelt hun geweten een te zwakke rol. Daardoor zijn ze eerder geneigd om inconsequent te zijn in hun gedrag en om compromissen te maken. Verder kan hun natuurlijke onbezorgdheid ook verworden tot kortzichtigheid, doordat ze ongezond weinig visie hebben voor de lange termijn. Doordat ze zo makkelijk leven, kunnen het heel rommelige mensen zijn.

Ruimhartige ouders hebben de neiging om toegeeflijk te zijn en hun kinderen onvoldoende te corrigeren. Ook hebben ze de neiging om hun kinderen meer te geven dan goed voor ze is. Ze laten hun gevoel spreken en hun verstand krijgt geen kans om er iets tegen in te brengen. Verwennen zorgt op korte termijn voor een stukje dankbaarheid van kinderen en daar genieten ruimhartige typen erg van. Dat de kinderen er op langere termijn door bedorven worden dringt niet tot hen door, omdat ze niet gewend zijn aan langtermijn denken. 

Omgaan met negatieve eigenschappen

Gods leefregels zijn er niet zozeer voor mensen die van nature al erg consequent zijn, maar vooral voor mensen die het van nature niet zijn, dus vooral voor ruimhartige typen. Dank God voor zijn leefregels, ze geven je de steun en structuur, die je zo hard nodig hebt. Bedenk dat ruimhartigheid soms als een dekmantel voor ongehoorzaam gedrag kan worden gebruikt! Wanneer je je daarentegen houdt aan Zijn Woord, blijft er genoeg bewegingsruimte over om je speciale gaven te benutten. Bedenk dat Jezus gehoorzaam was aan de Vader, in alles. 

Zoek het beste voor de ander, niet om hem op het moment tevreden te stellen, maar wat op lange termijn beter voor de ander is. Leg mensen niet in de watten. Te veel bescherming maakt hen zwak en kwetsbaar.

Over opvoeding staat speciaal voor hen een behartigenswaardige spreuk in de Bijbel: "Wie de roede spaart, haat zijn zoon" (Spr.13:24). We kennen allemaal het spreekwoord: "Zachte heelmeesters maken stinkende wonden." Voor ruimhartige mensen zijn dit geen favoriete spreuken, maar ze zijn o zo noodzakelijk om hen in balans te houden! Uit de geschiedenis van de profeet Eli (2Sam.2:11-26) kunnen we zien dat zijn toegeeflijkheid ten opzichte van zijn zoons als zware zonde werd aangerekend. Daardoor was hij er immers voor verantwoordelijk dat zijn zoons een slecht karakter ontwikkelden en dat daardoor veel zonde in Israël kwam.

In Hebreeën 12 lezen we dat God zijn kinderen "tuchtigt" en dat betekent niet dat Hij de zweep er over legt. Het wil zeggen dat Hij op allerlei manieren en vaak door levensomstandigheid ons wil opvoeden tot geestelijke volwassenheid en afhankelijkheid van Hem. Daarom moeten we ook openstaan voor de correctie van Gods Woord en ook consequent zijn in het corrigeren van onze kinderen, wanneer nodig. Ook dat hoort bij liefdevol ouderschap. Niet ons hart (lees: gevoel), maar God Woord moet het laatste woord hebben.