Niet alleen onze sterke eigenschappen kunnen ons parten spelen, maar ook de eigenschappen die wij niet of nauwelijks in ons pakket hebben. Dit zijn meestal de eigenschappen die het tegengestelde zijn van onze sterke eigenschappen. 

Contrasterende karaktersubtypen

In het volgende diagram worden de karakter(sub)typen aangegeven. Langs de lijnen tussen elk tweetal (sub)typen zien we hoe ze twee aan twee elkaars tegengestelde zijn. 

De belangrijkste verschillen tussen contrasterende typen zijn:

1. gezagvol - volgzaam: Een gezagvol type heeft behoefte om verantwoordelijkheid en gezag uit te oefenen, terwijl een volgzaam type juist behoefte heeft aan gezag boven zich.

2. krachtdadig - intelligent: De macht van het krachtdadige type ligt in zijn uiterlijke, lichamelijke kracht, terwijl het verstandige type persoon uitblinkt in innerlijke kracht.

3. gewetensvol - ruimhartig: Een gewetensvol type laat zich aansturen door zijn geweten en zijn normen. Het ruimhartige hecht meer aan persoonlijke waarden.

4. levendig - beheerst: Een levendig type heeft een sterk ontwikkeld gevoel en reageert op impulsen, terwijl het beheerste type juist bedachtzaam en rustig reageert. 

5. creatief - praktisch: Een creatief type is origineel en doet zelden hetzelfde voor de tweede keer. Het praktische type handelt vooral routinematig en voorspelbaar.

6. zelfstandig - sociaal: Een zelfstandig type treedt het liefst alleen op. Het sociale type heeft juist mensen om zich heen nodig.

Zwakke eigenschappen

Het niet hebben van bepaalde sterke eigenschappen zou je kunnen zien als even zovele zwakke eigenschappen. Je zou ook kunnen spreken over "karakterbeperkingen". Het zijn geen tekortkomingen in je basiskarakter, geen programmeerfouten van onze Schepper. Nee, deze zwakke eigenschappen stimuleren je om te leven in afhankelijkheid van God en in de kracht van de Heilige Geest. En bovendien is het zo dat waar jij niet goed in bent, daar is een ander persoon juist wel goed in. Dus daardoor kunnen mensen met uiteenlopende karakters elkaar ondersteunen en aanvullen. Kortom, redenen genoeg om niet te wanhopen als je tegen de beperkingen van je karakter aanloopt.

Negatief effect van te zwakke karaktereigenschappen

Er is een levensgrote kans dat je zwakke eigenschappen zijn ontaard in slechte eigenschappen. Voorbeelden van zulke slechte eigenschappen worden in het volgende tabelletje aangegeven. Iemand met sterke eigenschappen uit kolom 2 heeft meestal niet de tegengestelde eigenschappen uit kolom 3 in zijn pakket, maar wel de bijbehorende slechte eigenschappen uit kolom 4.

Omgaan met je karakterbeperkingen

Allereerst is het belangrijk dat je je persoonlijke karakterbeperkingen goed door hebt. Bedenk dat er even zovele goede sterke eigenschappen tegenover staan, zodat je beslist niet tekort komt. God heeft je op een bepaald pakket eigenschappen bij je geboorte meegegeven en je hebt echt genoeg aan dat pakket. 

Een mens zonder God is aangewezen op zijn eigen krachtbronnen om zo goed mogelijk in balans te komen en dat is niet gemakkelijk. Een wedergeboren mens is echter verbonden met God, die alle sterke eigenschappen in oneindig grote mate in Zich heeft en met je wil delen. In zijn boek "Spirit controlled temperament" legt Tim LaHaye uit dat de Heilige Geest de vrucht(en) van de Geest op verschillende manieren in verschillende karaktertypen wil uitwerken:

"Maar de vrucht van de Geest is liefde, blijdschap, vrede, lankmoedigheid, vriendelijkheid, goedheid, trouw, zachtmoedigheid, zelfbeheersing." (Galaten 5:22)

Ieder karaktertype zal bepaalde vruchten harder nodig hebben dan de andere. Om een paar voorbeelden te noemen: een wilskrachtig type heeft de liefde van God extra hard nodig om zijn zwakheden te compenseren, een verstandelijk type heeft vooral Gods vrede nodig, een gevoelsmatig persoon heeft extra zelfbeheersing nodig, enzovoorts. 

Door de Heilige Geest, die in elke wedergeboren gelovige woont, kan elke ontbrekende eigenschap worden gecompenseerd: Hij geeft kracht voor elke zwakheid. Paulus zei: "Als ik zwak ben, ben ik machtig." Niet dat je plotseling een ster wordt op de gebieden waarin je van nature zwak bent. De Heilige Geest wil je zeker helpen om een acceptabel niveau te bereiken om in een goede balans te komen. Zo leer je goed te kunnen leven met je beperkingen zonder dat het valstrikken tot zondig gedrag worden. En let op: als God "ondanks" je karakterbeperkingen op dat gebied toch opmerkelijke geestelijke vruchten kan bewerkstelligen door jouw leven heen, dan is dat een geweldige geloofsbemoediging. En God doet echt zulke dingen...